Spis treści:
- Przyszłość bankowości internetowej to model „bezhasłowy, natychmiastowy i asystencki”: logujesz się bez haseł (passkeys), płacisz 24/7 (instant), a aplikacja wyjaśnia skutki decyzji prostym językiem.
- Największe zmiany obejmą: tożsamość i logowanie, płatności 24/7 i request to pay, panel zgód i dostęp do danych (kolejna generacja otwartej bankowości oraz open finance).
- Regulacje UE idą w stronę większej ochrony przed nadużyciami: mocniejsze zasady odpowiedzialności, bezpieczniejsze uwierzytelnianie oraz standardy antyfraudowe w płatnościach. Na dzień 26/01/2026 r. PSD3/PSR i FiDA są w procesie legislacyjnym, więc szczegóły wdrożeń zależą od finalnego brzmienia przepisów.
- Co zrobić teraz? Zabezpiecz telefon (PIN, biometria, aktualizacje), włącz alerty logowania i transakcji, ustaw limity, raz w miesiącu sprzątaj zgody, sprawdź dostępność przelewów natychmiastowych 24/7 oraz ekranów „żądania zapłaty”.
Bank przestaje być „stroną do logowania”, a staje się usługą w tle: logowanie bez haseł, płatności natychmiastowe 24/7, kontrola zgód na dane i automatyzacja obsługi przez asystentów.
Do 2030 roku w praktyce zobaczysz trzy warstwy zmian: (1) regulacje (PSD3/PSR, FiDA), (2) technologię bezpieczeństwa (passkeys, tożsamość cyfrowa, kryptografia post-kwantowa), (3) nowe doświadczenie płatności (instant, request to pay, integracje transgraniczne). Poniżej dostajesz to w formie, którą da się wdrożyć w codziennych nawykach.
| Model | Jak to poczujesz | Plusy | Minusy | Największe ryzyko |
|---|---|---|---|---|
| Bank jako asystent | Rozmowa i prowadzenie „od intencji do zatwierdzenia”, mniej formularzy. | Szybciej, mniej pomyłek, gdy widzisz czytelne podsumowanie. | Zależność od jakości automatyzacji i danych źródłowych. | Autoryzacja „z rozpędu” bez weryfikacji odbiorcy i kwoty. |
| Bank jako „API” | Finanse rozproszone po usługach, bank dostarcza rachunek i rozliczenia. | Łatwiejsza zmiana usług, więcej integracji. | Więcej zgód i zależności od dostawców zewnętrznych. | Zgody „pełny dostęp”, udzielone automatycznie. |
| Superaplikacja | Płatności, identyfikacja i usługi dnia codziennego w jednym miejscu. | Jedno środowisko, spójne powiadomienia i panel tożsamości. | Ryzyko „jednego punktu awarii” przy przejęciu urządzenia. | Utrata kontroli nad kontem po kradzieży telefonu bez blokady i kopii zapasowej. |
Prosty wybór: jeśli cenisz prostotę, superaplikacja; jeśli cenisz elastyczność, bank z dobrymi integracjami i czytelnym panelem zgód.
Jak sztuczna inteligencja i asystenci konwersacyjni zmieniają obsługę klienta w bankowości online?
Największa zmiana dotyczy tego, że obsługa przestaje być listą formularzy, a staje się dialogiem. Dobrze zaprojektowany asystent pokazuje podsumowanie (kwota, odbiorca, data, opłata), a dopiero potem prosi o zatwierdzenie w aplikacji.
Przykład operacyjny: masz do opłacenia 3 faktury po 249 zł, 119 zł i 79 zł. Suma to 447 zł. Asystent przygotowuje trzy przelewy i jedną listę do zatwierdzenia, zamiast trzech ręcznych formularzy.
- Obsługa 24/7 w typowych sprawach: blokada karty, limit, przelew, reklamacja.
- Mniej błędów, jeśli aplikacja wymusza czytelne podsumowanie przed zatwierdzeniem.
Jakie znaczenie dla użytkownika będą miały PSD3 i FiDA oraz „otwarta bankowość 2.0”?
Pakiet PSD3/PSR ma zaktualizować zasady usług płatniczych pod realia oszustw i modeli, w których część obsługi realizuje dostawca techniczny lub usługa zewnętrzna. W praktyce dla Ciebie liczy się: kto ma dostęp do danych, na jak długo, w jakim celu oraz jak łatwo cofnąć zgodę.
Uwaga o statusie przepisów: na dzień 26/01/2026 r. PSD3/PSR są po porozumieniu negocjacyjnym instytucji UE, a finalne brzmienie, harmonogram i obowiązki wdrożeniowe wynikają z dalszych etapów procesu legislacyjnego i implementacji.
FiDA (Financial Data Access) rozszerza logikę „udostępniania danych za zgodą” poza same rachunki płatnicze, w kierunku szerszego obrazu finansów, w zakresie przewidzianym przepisami. To zwiększa wagę panelu zgód: ma być czytelny, granularny i łatwy do „sprzątania”.
Jak passkeys, biometria behawioralna i ciągłe uwierzytelnianie zastąpią hasła w serwisach bankowych?
Passkey to klucz dostępu oparty o kryptografię (FIDO/WebAuthn): urządzenie przechowuje część prywatną, a serwis weryfikuje część publiczną. Znika „pamiętanie hasła” i spada podatność na klasyczny phishing, bo logowanie jest powiązane z serwisem, a nie z wpisywanym sekretem.
Biometria behawioralna obserwuje sposób korzystania z urządzenia (np. gesty, rytm dotknięć) i służy do wykrywania przejęcia sesji. W ujęciu prawnym ważne jest doprecyzowanie: dane biometryczne wchodzą w reżim danych wrażliwych, gdy są przetwarzane w celu jednoznacznej identyfikacji osoby, a wdrożenie wymaga transparentności i właściwej podstawy przetwarzania.
| Metoda | Co potwierdzasz | Typowe ryzyko |
|---|---|---|
| Hasło + SMS | Wiedzę i kod z kanału telekom | Phishing, socjotechnika, przejęcie numeru |
| Passkey | Urządzenie + potwierdzenie lokalne (PIN/biometria) | Utrata kontroli nad urządzeniem bez blokady ekranu |
| Ciągłe uwierzytelnianie | Tożsamość w trakcie sesji | Fałszywe odrzucenia przy słabej kalibracji modelu |
Jak natychmiastowe płatności 24/7, BLIK transgraniczny i Request to Pay przeorganizują przelewy i opłaty rachunków?
SEPA Request-to-Pay działa jak „rachunek do akceptacji” w aplikacji: dostajesz żądanie z kwotą i opisem, a potem akceptujesz albo odrzucasz. Mniej pomyłek w numerze rachunku, bo dane przychodzą od wystawcy.
Instant w UE jest dodatkowo porządkowany regulacją (UE) 2024/886, która dotyczy przelewów natychmiastowych w euro i zwiększa powszechność usługi wraz z mechanizmami ograniczającymi błędy i nadużycia, w tym weryfikacją odbiorcy (confirmation of payee). W Polsce przelewy natychmiastowe w PLN działają zależnie od banku i wykorzystywanego systemu, a regulacja 2024/886 jest szczególnie istotna dla standardu i dostępności instant w EUR.
| Sytuacja | Dziś | Model 24/7 + request to pay |
|---|---|---|
| Opłata za prąd | Przelew z ręcznym tytułem | Żądanie płatności, jedno zatwierdzenie |
| Kaucja najmu | Przelew i oczekiwanie na księgowanie | Natychmiastowy przelew, potwierdzenie w sekundach |
| Zwrot w e-commerce | Różne terminy i kanały | Szybszy zwrot na rachunek powiązany z tożsamością płatniczą |
Jak superaplikacje połączą bank, e-administrację i usługi dnia codziennego w jednym ekosystemie?
W Polsce widać integracje z tożsamością i usługami publicznymi: logowanie bankiem, potwierdzanie tożsamości, elementy e-usług. Dla Ciebie to mniej kont i mniej haseł, a więcej procesów „jednym potwierdzeniem”.
Przykład czasu: jeśli raz w miesiącu załatwiasz sprawę urzędową online i oszczędzasz 15 minut dojazdu, w skali roku odzyskujesz 180 minut (przykład pokazuje mechanikę, nie statystykę).
Jak personalizacja oparta na danych i prywatności (zero-party data, RAG) dostarczy trafnych podpowiedzi finansowych?
Zero-party data to informacje, które podajesz świadomie: cele, limity, preferencje. RAG (retrieval augmented generation) oznacza, że asystent odpowiada na podstawie wskazanych źródeł, np. taryf, regulaminów, historii rachunku, harmonogramu płatności, zamiast „zgadywać”.
W praktyce zyskujesz wtedy, gdy widzisz: na jakiej podstawie pada sugestia, skąd pochodzi informacja i jak wyłączyć dany typ automatyzacji.
- Lepsze sugestie, jeśli ustawisz cel, np. „czynsz do 2 400 zł” albo „oszczędzanie 500 zł miesięcznie”.
- Mniej zaskoczeń, jeśli aplikacja pokazuje źródło podpowiedzi: taryfa, historia, termin rachunku.
Jak banki przygotowują się na bezpieczeństwo post-kwantowe, tokenizację i weryfikację tożsamości cyfrowej?
Kryptografia post-kwantowa to migracja do algorytmów odpornych na przyszłe możliwości obliczeniowe. NIST opublikował finalne standardy FIPS 203/204/205 (data publikacji: 13/08/2024 r.), co jest praktycznym sygnałem do planowania przejścia w systemach o długim cyklu życia (bankowość, administracja, infrastruktura).
Tokenizacja zastępuje wrażliwe dane tokenem, więc wyciek tokenu nie ujawnia oryginału. Weryfikacja tożsamości cyfrowej opiera się o SCA oraz modele, w których bank potwierdza tożsamość do usług zewnętrznych, w tym publicznych.
Jak finanse wbudowane (embedded finance) i „niewidzialne” płatności zmienią doświadczenie zakupowe online i offline?
Embedded finance przenosi płatność i finansowanie do sklepu, aplikacji albo systemu partnera. „Niewidzialna” płatność oznacza automatyczną inicjację w tle, a Ty widzisz ją jako zdarzenie do zatwierdzenia albo obciążenie, zależnie od modelu.
Przykład kosztu: jeśli prowizja wynosi 1,5% od zakupu 2 000 zł, opłata to 30 zł. Gdy koszt jest wliczony w cenę, porównanie ofert bywa trudniejsze, dlatego potrzebujesz jasnego „podsumowania opłat” przed zatwierdzeniem.
Jakie modele i regulacje ukształtują bankowość do 2030 roku: CBDC, stablecoiny, DeFi oraz wymogi ESG?
CBDC (pieniądz cyfrowy banku centralnego) w Polsce jest analizowany. NBP w opracowaniach opisuje korzyści i ryzyka oraz prezentuje podejście ostrożne, bez decyzji o emisji w krótkim horyzoncie.
Stablecoiny i DeFi wchodzą w obszar twardszego reżimu regulacyjnego dla rynku kryptoaktywów, a instytucje publiczne akcentują ryzyka oraz wymogi informacyjne. Dla użytkownika oznacza to m.in. bardziej formalne komunikaty o ryzyku, większą wagę pochodzenia środków (AML) oraz nacisk na cyberodporność.
Checklista, co zrobić krok po kroku
- Zabezpiecz urządzenie: ustaw PIN, biometrię, automatyczną blokadę ekranu, aktualizacje systemu, kopię zapasową.
- Włącz alerty bezpieczeństwa: logowanie, transakcje, zmiana limitów, dodanie odbiorcy, zmiana danych kontaktowych.
- Ustaw limity: dzienny limit transakcji, limit przelewów, osobny limit dla płatności internetowych, blokady czasowe.
- Sprzątaj zgody: raz na 30 dni przejrzyj panel zgód, usuń nieużywane, wybieraj minimalny zakres danych.
- Ćwicz „sprawdź przed zatwierdzeniem”: w przelewie i request to pay weryfikuj: kto, za co, ile, kiedy.
- Ułóż plan awaryjny: procedura zastrzeżenia dostępu, numer do banku poza telefonem, szybkie blokady (karta, BLIK, bankowość), lista kroków po kradzieży.
Słowniczek pojęć
FAQ, najczęściej zadawane pytania
Czy asystent w banku wykona przelew za mnie?
Asystent przygotuje przelew i podsumowanie, a wykonanie wymaga Twojego zatwierdzenia w silnym uwierzytelnieniu. Zatwierdzaj dopiero po sprawdzeniu odbiorcy i kwoty.
Co PSD3/PSR zmienią dla użytkownika bankowości internetowej?
Celem jest wyższy standard bezpieczeństwa i jaśniejsze zasady odpowiedzialności przy usługach płatniczych. Zakres i terminy wdrożeń zależą od finalnego brzmienia przepisów i implementacji.
Czym różni się FiDA od otwartej bankowości z PSD2?
FiDA dotyczy udostępniania danych finansowych szerzej niż same płatności, nadal w logice zgód i kontroli użytkownika. Rozszerza zakres danych, które da się udostępniać, gdy przepisy to przewidują.
Czy passkeys są bezpieczniejsze niż hasła w banku?
Passkeys ograniczają phishing, bo logowanie jest powiązane z urządzeniem i serwisem. Warunek: blokada ekranu i aktualizacje telefonu.
Na czym polega request to pay i czy zastąpi przelew?
To żądanie płatności z kwotą i opisem, które akceptujesz albo odrzucasz w aplikacji. Przelewy pozostają, a rachunki częściej będą opłacane przez akceptację żądania.
Czy BLIK będzie działał transgranicznie jak przelew na telefon?
BLIK informuje o pilotażu integracji z europejskimi systemami płatności, aby umożliwić przelewy P2P do innych krajów po numerze telefonu. Dostępność zależy od wdrożeń banków i harmonogramu usług.
Czy w Polsce powstanie cyfrowy złoty (CBDC) do 2030 roku?
NBP publikuje analizy CBDC i prezentuje podejście ostrożne, bez decyzji o emisji w krótkim horyzoncie. Kierunek zależy od bilansu korzyści i ryzyk dla systemu płatniczego.
Źródła
- Parlament Europejski: porozumienie negocjacyjne dot. PSD3/PSR i ochrony przed fraudami, 27/11/2025 r.
- Rada UE: komunikat o uzgodnieniu zmian w ramach PSD3/PSR, 27/11/2025 r.
- Parlament Europejski (Legislative Train): PSD3/PSR, dostęp: 26/01/2026 r.
- EUR-Lex: projekt dyrektywy PSD3 (COM/2023/366), dostęp: 26/01/2026 r.
- EUR-Lex: projekt rozporządzenia PSR (COM/2023/367), dostęp: 26/01/2026 r.
- EUR-Lex: projekt rozporządzenia FiDA (COM/2023/360), dostęp: 26/01/2026 r.
- EBC: Instant Payments Regulation (UE) 2024/886 i informacje o wymogach wdrożeniowych, dostęp: 26/01/2026 r.
- European Payments Council: SEPA Request-to-Pay rulebook, dostęp: 26/01/2026 r.
- W3C: WebAuthn Level 3, Candidate Recommendation Snapshot, 13/01/2026 r.
- W3C: historia publikacji WebAuthn Level 3, dostęp: 26/01/2026 r.
- FIDO Alliance: passkeys i odporność na phishing, dostęp: 26/01/2026 r.
- NIST: publikacja finalnych standardów post-kwantowych (FIPS 203/204/205), 13/08/2024 r.
- NIST CSRC: FIPS 203 (final) i metadane publikacji, dostęp: 26/01/2026 r.
- BLIK: pilotaż przelewów transgranicznych P2P po numerze telefonu, 12/11/2025 r.
- Komisja Europejska: dane wrażliwe i zasady przetwarzania (w tym biometria), dostęp: 26/01/2026 r.
- NBP: pieniądz cyfrowy banku centralnego (CBDC), dostęp: 26/01/2026 r.
- NBP (PDF): raport CBDC, dostęp: 26/01/2026 r.
Dane liczbowe aktualne na dzień: 26/01/2026 r.
Jak liczone są przykłady: wyliczenia pokazują mechanikę w oparciu o proste działania arytmetyczne na jawnych założeniach. Nie stanowią statystyki rynku ani obietnicy efektu.
Co możesz zrobić po przeczytaniu tego artykułu?
- Ułóż politykę bezpieczeństwa: blokada ekranu, biometria, limity, alerty, plan awaryjny na utratę telefonu.
- Odzyskaj kontrolę nad danymi: przejrzyj zgody w banku i odetnij dostęp aplikacjom, których nie używasz.
- Wdróż nawyk „sprawdź przed zatwierdzeniem”: w świecie asystentów i request to pay Twoja autoryzacja jest ostatnią bramką.
- Przyszłość bankowości internetowej działa na Twoją korzyść, gdy łączysz wygodę i dyscyplinę: prościej, szybciej i bezpiecznie.
Aktualizacja artykułu: 26 stycznia 2026 r.
Autor: Jacek Grudniewski
Kontakt za pośrednictwem LinkedIn:
https://www.linkedin.com/in/jacekgrudniewski/
Niniejszy artykuł ma wyłącznie charakter informacyjny i nie jest poradą finansową, prawną ani rekomendacją inwestycyjną w rozumieniu odpowiednich przepisów prawa. Pamiętaj, że wszelkie decyzje podejmujesz na własne ryzyko, świadom możliwości utraty kapitału, a prezentowane treści nie uwzględniają Twojej indywidualnej sytuacji finansowej. Zawsze skonsultuj się z licencjonowanym specjalistą (np. ekspertem finansowym, licencjonowanym doradcą inwestycyjnym lub prawnikiem) przed podjęciem jakichkolwiek działań mających skutki finansowe lub prawne. Chociaż dokładam starań o rzetelność informacji, nie mogę zagwarantować ich pełnej dokładności ani aktualności i nie ponoszę odpowiedzialności za skutki decyzji podjętych na ich podstawie. Artykuł może zawierać linki afiliacyjne, które wspierają rozwój tej strony, nie generując dla Ciebie żadnych dodatkowych kosztów.
