- Cofnięcie przelewu SWIFT (recall) to prośba Twojego banku do banku odbiorcy o wstrzymanie lub zwrot środków, a nie gwarantowany zwrot.
- Największa szansa na odzyskanie pieniędzy jest wtedy, gdy przelew nie został jeszcze uznany na rachunku odbiorcy albo środki nie zostały wypłacone, a odbiorca współpracuje.
- Koszt recallu bywa niezależny od wyniku, w taryfach spotyka się opłatę rzędu 50 zł plus koszty banków pośredniczących i banku odbiorcy (to przykład z taryfy, stawki różnią się między bankami).
- Co zrobić teraz: skontaktuj się z bankiem od razu, przygotuj dane zlecenia (data, kwota, waluta, odbiorca, IBAN, BIC) i zgłoś recall z krótkim, jednoznacznym powodem.
Jeśli chcesz cofnąć przelew SWIFT, zlecasz bankowi procedurę recall, czyli wysłanie do banku odbiorcy żądania wstrzymania lub zwrotu środków, ale wynik zależy od statusu przelewu i tego, czy środki są jeszcze dostępne.
SWIFT to sieć komunikacji międzybankowej, a nie „przycisk cofania”. Poniżej masz plan działania, scenariusze powodzenia, koszty oraz listę danych, które skracają obsługę.
Jakie masz opcje, gdy chcesz cofnąć przelew SWIFT?
| Opcja | Kiedy wybrać | Zalety | Wady | Największe ryzyko |
|---|---|---|---|---|
| Zlecenie recall w banku | Gdy przelew poszedł do złego odbiorcy, na złą kwotę lub z błędnymi danymi | Formalna ścieżka międzybankowa, wejście w obieg banku odbiorcy i banków pośredniczących | Brak gwarancji zwrotu, możliwe opłaty niezależne od wyniku | Rachunek został uznany, środki zostały wypłacone lub przelane dalej |
| Kontakt z odbiorcą i prośba o zwrot | Gdy znasz odbiorcę lub masz z nim kanał kontaktu (firma, kontrahent) | Najkrótsza droga, często bez dodatkowych kosztów bankowych | Wymaga współpracy odbiorcy, ryzyko zwłoki | Odbiorca odmawia zwrotu lub gra na czas |
| Reklamacja i ścieżka formalna (gdy brak zwrotu) | Gdy recall nie kończy się zwrotem, a odbiorca nie współpracuje | Możliwość eskalacji, uporządkowanie dowodów, przygotowanie do dochodzenia roszczeń | Czas i formalności, w sprawach międzynarodowych dochodzą koszty i jurysdykcja | Spór transgraniczny, brak danych lub brak majątku po stronie odbiorcy |
Praktyczna decyzja: gdy błąd wychodzi po kilku minutach, uruchamiasz recall i równolegle kontaktujesz się z odbiorcą. Gdy błąd odkrywasz po kilku dniach, przygotuj się na scenariusz zwrotu zależnego od banku odbiorcy i zgody odbiorcy oraz miej plan formalny na wypadek odmowy.
Jak działa recall SWIFT i czym różni się od anulowania dyspozycji w banku?
Anulowanie dotyczy etapu, gdy bank jeszcze nie wysłał płatności do realizacji. Wtedy bank może zatrzymać dyspozycję „u siebie”. Recall zaczyna się dopiero po wysłaniu przelewu, a wtedy w grę wchodzi bank odbiorcy oraz czasem banki pośredniczące.
W praktyce banki obsługują żądanie recall w ramach komunikacji SWIFT jako żądanie anulowania/odwołania płatności (market practice, m.in. korespondencja typu request for cancellation), a odpowiedź zależy od tego, czy środki są jeszcze dostępne po stronie banku odbiorcy.
- Anulowanie: zatrzymanie dyspozycji przed wysłaniem płatności.
- Recall: prośba o zwrot po wysłaniu, bez gwarancji skutku.
Kiedy recall SWIFT ma realną szansę powodzenia, a kiedy odzyskanie pieniędzy jest mało prawdopodobne?
Liczy się czas reakcji i to, czy bank odbiorcy ma możliwość zatrzymania płatności na danym etapie. Szanse rosną też wtedy, gdy błąd jest oczywisty, a odbiorca współpracuje i potwierdza pomyłkę.
Odzyskanie pieniędzy jest trudniejsze, gdy rachunek został uznany, a odbiorca wypłacił środki lub przelał je dalej. Wtedy zwrot zwykle zależy od zgody odbiorcy albo od dochodzenia roszczenia.
Do kiedy możesz zlecić recall SWIFT i dlaczego liczy się status przelewu oraz moment uznania rachunku?
Nie ma jednego ustawowego terminu typu 24 godziny dla wszystkich przelewów SWIFT. Bank zwykle przyjmie dyspozycję recall także po kilku dniach, ale im później, tym częściej usłyszysz, że środki zostały zaksięgowane i bank odbiorcy potrzebuje zgody odbiorcy.
Jeśli po drodze były banki pośredniczące, dochodzą kolejne etapy przetwarzania i korespondencji. Z perspektywy klienta zasada jest prosta: po wykryciu błędu kontaktujesz się z bankiem natychmiast i prosisz o pilne uruchomienie recall.
Jakie dane i dokumenty są potrzebne do recall SWIFT, aby bank nie tracił czasu?
Jeśli zgłaszasz recall bez konkretów, konsultant wróci po uzupełnienia, a Ty tracisz czas. W SWIFT szczególnie istotne są identyfikatory, które pomagają dotrzeć do właściwego banku i rachunku.
- Data i godzina zlecenia, kanał zlecenia (aplikacja, serwis, oddział).
- Kwota i waluta, opcja kosztowa OUR, SHA albo BEN.
- Dane odbiorcy: nazwa, kraj, adres, jeśli był wymagany.
- Numer rachunku (IBAN lub numer lokalny) i BIC/SWIFT banku odbiorcy.
- Opis płatności, numer faktury lub zamówienia, jeśli był wpisany.
- Potwierdzenie zlecenia (PDF lub zrzut z numerem transakcji).
Jeśli powodem jest oszustwo, przygotuj krótki opis zdarzenia oraz informację, czy złożyłeś zawiadomienie na policji lub w prokuraturze.
Jak krok po kroku zgłosić recall SWIFT w banku i jakie sformułowania przyspieszają obsługę?
- Przygotuj dane i otwórz potwierdzenie przelewu.
- Skontaktuj się z bankiem kanałem, który daje szybkie potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia (infolinia, wiadomość w bankowości, oddział, formularz).
- Powiedz wprost, że chodzi o recall przelewu SWIFT, i podaj numer transakcji, datę, kwotę oraz walutę.
- Podaj powód w jednym zdaniu: „błędny odbiorca”, „błędny rachunek”, „błędna kwota”, „podejrzenie oszustwa”.
- Poproś o potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia, numer sprawy oraz informację, kiedy bank wyśle żądanie do banku odbiorcy.
Nie zaczynasz od banku odbiorcy. Startujesz od banku, z którego wysłałeś przelew, bo to on inicjuje komunikację międzybankową i zbiera odpowiedzi.
Ile kosztuje recall SWIFT, co oznaczają OUR, SHA, BEN i kiedy prowizje nie wracają?
W taryfach spotyka się opłaty za „zwrot przelewu zrealizowanego za granicę na wniosek nadawcy”, na przykład 50 zł plus koszty innych banków. To przykład z taryfy Credit Agricole (dokument obowiązuje od 13/10/2025 r.), a stawki różnią się między bankami i zmieniają się w czasie.
| Element kosztu | Co oznacza w praktyce | Przykład |
|---|---|---|
| Opłata za recall / zwrot na wniosek nadawcy | Płatność za uruchomienie procedury i korespondencję międzybankową | 50 zł + koszty innych banków (przykład z taryfy) |
| Koszty banków pośredniczących | Potrącenia „po drodze” przy realizacji lub zwrocie, których nie kontrolujesz z poziomu aplikacji | Zwrot może być niższy, bo bank odda tyle, ile faktycznie wróci łańcuchem banków |
| Opcja kosztowa OUR, SHA, BEN | Zasady podziału opłat za sam przelew, niezależne od recallu | OUR: nadawca, SHA: dzielone, BEN: odbiorca |
Jeśli wysłałeś przelew z opcją OUR, płacisz więcej za sam przelew, ale recall nadal może być dodatkowo płatny, jeśli bank pobiera opłatę za działania wyjaśniające lub zwrot.
Co dzieje się po stronie banku odbiorcy, jakie są odpowiedzi i ile trwa proces?
Typowe odpowiedzi mieszczą się w trzech scenariuszach: bank odbiorcy zwraca środki, bank odmawia, albo informuje, że bez zgody odbiorcy zwrot nie nastąpi. Gdy środki zostały uznane i ruszone, bank zwykle nie cofnie księgowania „z urzędu”.
Co warto wiedzieć technicznie: w praktyce banki prowadzą korespondencję w sieci SWIFT jako żądanie odwołania/anulowania płatności (market practice, m.in. request for cancellation). Bank może też poprosić o dodatkowe identyfikatory płatności z potwierdzenia (np. referencję transakcji), bo to przyspiesza dopasowanie sprawy po stronie banku odbiorcy.
Czas trwania jest zmienny, bo zależy od liczby instytucji w łańcuchu i od tego, czy bank odbiorcy kontaktuje się z odbiorcą. Przy bankach pośredniczących korespondencja trwa dłużej niż w przelewie bezpośrednim.
Co zrobić, gdy recall SWIFT nie kończy się zwrotem, czyli alternatywy i ścieżka formalna?
Jeśli znasz odbiorcę, prosisz o zwrot przelewem zwrotnym i ustalasz termin, najlepiej pisemnie. Jeśli odbiorca nie współpracuje, porządkujesz dowody i składasz reklamację, żeby mieć formalny ślad działań banku i odpowiedzi banku odbiorcy.
Uwaga o „błędnym przelewie”: w Polsce istnieje ustawowy mechanizm obsługi przelewu wykonanego na błędny rachunek (bank pośredniczy w kontakcie z odbiorcą i w dalszych krokach). Przy transferach transgranicznych i przelewach SWIFT zastosowanie tej ścieżki nie jest automatyczne dla każdej sprawy, bo zależy od rodzaju transferu i możliwości operacyjnych banków, dlatego traktuj ją jako możliwy wariant, a nie regułę.
Chargeback dotyczy transakcji kartowych, więc nie jest narzędziem do cofania przelewu SWIFT. Przy podejrzeniu oszustwa liczy się natychmiastowe zgłoszenie w banku i zawiadomienie organów ścigania, bo bank inaczej klasyfikuje sprawę i szybciej uruchamia procedury bezpieczeństwa.
Jak zmniejszyć ryzyko pomyłki przed wysłaniem SWIFT, czyli checklista weryfikacji danych?
SWIFT dotyczy często większych kwot i płatności transgranicznych. Błąd w jednym znaku rachunku, zła waluta albo zła opcja kosztowa mogą powodować zwroty, opóźnienia lub potrącenia. Najprostsza technika, która działa: przelew testowy i dopiero potem przelew główny.
- Weryfikacja rachunku: IBAN i BIC/SWIFT, porównanie z fakturą i umową.
- Weryfikacja waluty: czy wysyłasz w tej samej walucie, w której prowadzony jest rachunek odbiorcy.
- Weryfikacja kosztów: OUR, SHA, BEN i konsekwencje potrąceń.
Checklista, co zrobić krok po kroku
- Wykryłeś błąd? Pobierz potwierdzenie i zapisz datę, kwotę, walutę, IBAN, BIC, numer transakcji.
- Kontakt z bankiem natychmiast: poproś o recall przelewu SWIFT i podaj komplet danych.
- Jedno zdanie powodu: „błędny odbiorca”, „błędny rachunek”, „błędna kwota” albo „podejrzenie oszustwa”.
- Potwierdzenie zgłoszenia: weź numer sprawy, ustal kanał informacji zwrotnej i termin odpowiedzi banku.
- Plan formalny: jeśli znasz odbiorcę, poproś o zwrot pisemnie; jeśli nie znasz, złóż reklamację i poproś bank o opis dostępnych procedur w Twojej sprawie.
Słowniczek pojęć
FAQ, najczęściej zadawane pytania
Czy da się cofnąć przelew SWIFT po zaksięgowaniu na koncie odbiorcy?
Możesz zlecić recall, ale po uznaniu rachunku zwrot zwykle zależy od zgody odbiorcy lub dalszej ścieżki formalnej.
Ile trwa cofnięcie przelewu SWIFT, gdy bank uruchomi recall?
Nie ma jednego terminu, czas zależy od banku odbiorcy i liczby banków pośredniczących.
Czy bank ma obowiązek odzyskać pieniądze z błędnego przelewu SWIFT?
Bank może zainicjować recall, ale nie ma mechanizmu gwarantującego zwrot, bo decyzja i możliwości leżą po stronie banku odbiorcy oraz odbiorcy.
Czy chargeback działa, gdy pomyliłem się w przelewie SWIFT?
Nie. Chargeback dotyczy transakcji kartowych, a przy SWIFT stosuje się recall i ścieżkę reklamacyjno-formalną.
Czy odzyskam opłaty za przelew, jeśli SWIFT wróci do mnie?
Zależy od taryfy i potrąceń banków pośredniczących; zwrot bywa niższy, bo wraca kwota po rozliczeniu kosztów w łańcuchu banków.
Jakie dane muszę podać, żeby bank mógł szybko zlecić recall SWIFT?
Data, kwota, waluta, IBAN, BIC, dane odbiorcy oraz numer transakcji z potwierdzenia.
Co zrobić, gdy podejrzewam oszustwo i wysłałem przelew SWIFT po namowie przestępcy?
Zgłoś sprawę do banku natychmiast, poproś o recall, zablokuj kanały dostępu i złóż zawiadomienie do organów ścigania.
Źródła i podstawa prawna
- ING Bank Śląski, „Jak odwołać przelew?”, dostęp 27/02/2026 r.
- Bank Pekao S.A., „Omyłkowy przelew”, dostęp 27/02/2026 r.
- Rzecznik Finansowy, „Błędny przelew”, dostęp 27/02/2026 r.
- ISAP Sejm, Dz.U. 2018 poz. 864, „Ustawa zmieniająca ustawę o usługach płatniczych”, 10/05/2018 r.
- Credit Agricole, „Taryfa opłat i prowizji dla klientów indywidualnych” (obowiązuje od 13/10/2025 r.), dostęp 27/02/2026 r.
- SWIFT, materiały rynkowe o anulowaniu/odwołaniu płatności (market practice), dostęp 27/02/2026 r.
Dane liczbowe aktualne na dzień: 27/02/2026 r.
Jak liczone są przykłady: przykłady pokazują mechanikę kosztów na uproszczonych założeniach. Faktyczne opłaty zależą od taryfy Twojego banku oraz kosztów banków pośredniczących i banku odbiorcy.
Co możesz zrobić po przeczytaniu tego artykułu?
- Zleć cofnięcie przelewu SWIFT (recall) natychmiast i podaj komplet danych z potwierdzenia przelewu.
- Równolegle skontaktuj się z odbiorcą i poproś o zwrot, najlepiej pisemnie.
- Jeśli nie ma zwrotu, przejdź na tryb formalny: reklamacja w banku i dobór ścieżki zależnej od tego, czy to pomyłka, czy oszustwo.
Aktualizacja artykułu: 27 lutego 2026 r.
Autor: Jacek Grudniewski
Kontakt za pośrednictwem LinkedIn:
https://www.linkedin.com/in/jacekgrudniewski/
Niniejszy artykuł ma wyłącznie charakter informacyjny i nie jest poradą finansową, prawną ani rekomendacją inwestycyjną w rozumieniu odpowiednich przepisów prawa. Pamiętaj, że wszelkie decyzje podejmujesz na własne ryzyko, świadom możliwości utraty kapitału, a prezentowane treści nie uwzględniają Twojej indywidualnej sytuacji finansowej. Zawsze skonsultuj się z licencjonowanym specjalistą (np. ekspertem finansowym, licencjonowanym doradcą inwestycyjnym lub prawnikiem) przed podjęciem jakichkolwiek działań mających skutki finansowe lub prawne. Chociaż dokładam starań o rzetelność informacji, nie mogę zagwarantować ich pełnej dokładności ani aktualności i nie ponoszę odpowiedzialności za skutki decyzji podjętych na ich podstawie. Artykuł może zawierać linki afiliacyjne, które wspierają rozwój tej strony, nie generując dla Ciebie żadnych dodatkowych kosztów.
